en
Menu
Logo Galerii Arsenał

Angelika Markul, Casela

Angelika Markul, Casela

A+
A-
Angelika Markul, Casela, 2006

dwukanałowa instalacja wideo, 2 min 8 s i 52 s, rzeźba
praca zakupiona przez Podlaskie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych
Wszystko to, co faktycznie dzieje się w instalacji Casela Angeliki Markul, odbywa się poza kadrem wideo. Projekcji towarzyszy, tak jak w wypadku wielu innych prac artystki, obiekt. Nie rozstrzyga on jednak wątpliwości nasuwających się w trakcie oglądania obrazu – nie zawiera żadnych wskazówek dotyczących tego, co tak skutecznie ucieka wizualizacji i werbalizacji. Wejście w przestrzeń instalacji Markul nieuchronnie wiąże się z odczuciem, że właściwym polem zdarzeń rozgrywających się w jej pracach jest odbiorca: jego emocje, wyobraźnia oraz indywidualne archiwum obrazów i skojarzeń.

Dwukanałowe wideo skoncentrowane jest na zwierzęciu: na pierwszym obrazie widzimy górną część jego głowy, wokół której krążą muchy, na drugim zaś pysk przeżuwający trawę. Obydwa ujęcia przesycone są spokojem, który w pracach Markul ma złowieszczy wymiar. Zwierzę sprawia wrażenie, że widzi i wie więcej niż my, że przeczuwa, co stanie się za chwilę. To, co chcemy wyprzeć ze świadomości i usunąć z biegu myśli, narzuca się z wyjątkową siłą. Obsiadające zwierzę muchy przywodzą na myśl padlinę i zwiastują nieuchronne unicestwienie. Zwierzę, bez trudu rozpoznawalne w świecie ruchomego obrazu, w równoległym świecie rzeczy traci swoją integralność. Wypchane futro „nadziane” na wąską deskę jest bezkształtne, pozbawione cech pozwalających je zidentyfikować.

W ukrytych za obrazem i przedmiotem warstwach prac Markul czai się zło. Jego obecność jest podkreślona zimnym, neonowym światłem, które w pracach artystki ma wymiar symboliczny. Temu, co złe, zmuszeni jesteśmy sami nadać oblicze. Automatycznie poszukujemy go z jednej strony w naturze i jej prawach, z drugiej zaś w relacjach między naturą a kulturą, zwierzęciem a człowiekiem. Ujarzmiające zapędy kultury śledzić można od stuleci, choćby w przypałacowych menażeriach i publicznych ogrodach zoologicznych – Casela to skądinąd nazwa jednego z rezerwatów natury na Mauritiusie. W pracach Markul zło nie ulega materializacji; realny kształt przybiera zwiastujący je lęk: zarówno ten, który, jak możemy się domyślać, odczuwa filmowane zwierzę, jak i ten, którego sami doświadczamy.

Izabela Kopania

Tekst opublikowany w książce I. Kopania, „Zbiór otwarty. Prace z Kolekcji II Galerii Arsenał w Białymstoku”, Białystok 2012

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Dofinansowano ze środków z budżetu Miasta Białegostoku

Zrealizowano przy wsparciu finansowym Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego w Białymstoku

Katalog prac

Artyści