en
Menu
Logo Galerii Arsenał

Krisztina Erdei, 2015.05.09, Berlin, Niemcy

Krisztina Erdei, 2015.05.09, Berlin, Niemcy

A+
A-
Krisztina Erdei, 2015.05.09, BERLIN, NIEMCY, 2015

fotografia, 114 x 144 cm
Ujęcie zachowanego in situ fragmentu muru berlińskiego należy do cyklu zdjęć, które Krisztina Erdei wykonuje w trakcie podróży po krajach dawnego bloku wschodniego. Artystka jest uznawana za głos swego pokolenia: osób urodzonych na przełomie lat 70. i 80., słabo pamiętających komunizm, ale wyczulonych na kulturowe i wizualne aspekty transformacji ustrojowej. Krytycy sytuują jej poszukiwania w kręgu podobnych tendencji w sztuce – zwłaszcza fotografii – byłych państw satelickich Związku Radzieckiego.

Zrobione przez Erdei zdjęcie jest tyleż dokumentacyjne, co rodzajowe. Z jednej strony jest obrazem fragmentu muru berlińskiego w określonym momencie historycznym – 70 lat po zakończeniu II wojny światowej w Europie (9 maja 2015 r.). Artystka sfotografowała jedną z najbardziej ikonicznych i historycznie nośnych pozostałości budowli: graffiti przedstawiające pocałunek Leonida Breżniewa i Ericha Honeckera w październiku 1979 r. w Berlinie Wschodnim, dokąd Breżniew przybył w związku z obchodami 30. rocznicy powstania Niemieckiej Republiki Demokratycznej. Wtedy też podpisano pakt o dziesięcioletnim wzajemnym wsparciu gospodarczym między ZSRR a NRD. Autorem muralu powstałego w 1990 r., już po upadku muru, jest rosyjski malarz Dymitr Wrubel (Dmitri Vrubel), a samo przedstawienie jest wzorowane na zdjęciu autorstwa Régisa Bossu, dokumentującym uścisk komunistycznych przywódców. Ambiwalencja pracy Wrubla, opatrzonej rosyjsko- i niemieckojęzyczną inskrypcją „Panie, pozwól mi przeżyć tę śmiertelną miłość”, wynika ze  sprzeczności między obrazem i jego podłożem: uściskiem, który ma łączyć, i murem, który dzieli.

Z drugiej strony artystka zdołała uchwycić dwie kobiety pozujące na tle graffiti do selfie, na którym za chwilę ma zostać utrwalony ich pocałunek. W kadrze znalazła się jeszcze jedna idąca wzdłuż muru kobieta. Sednem fotografii Erdei jest zatrzymane spotkanie dwóch pocałunków, powielenie gestu i napięcie, jakie rodzi się na styku dwóch rzeczywistości. Homoseksualny w istocie pocałunek przywódców, braterski i pozbawiony intymnej aury, zostaje zestawiony z bliskim dokonania się pocałunkiem kobiet, który w komunistycznej rzeczywistości akceptowany był wyłącznie w skonwencjonalizowanej sytuacji powitania bądź winszowania, a nie w wymiarze erotycznej miłości. 
 
Izabela Kopania

Praca podarowana Galerii Arsenał przez artystkę

Katalog prac

Artyści